Sau khi một người nào đó được chẩn đoán mắc bệnh ung thư da tế bào đáy và vảy, các bác sĩ sẽ xem xét liệu khối u có lây lan hay không, và nếu có thì bao xa. Quá trình này được gọi là giai đoạn ung thư, giúp mô tả mức độ ung thư trong cơ thể, xác định độ nghiêm trọng của bệnh và các loại hình điều trị tốt nhất dành cho bệnh nhân.
Để xác định chính xác giai đoạn ung thư bác sĩ sẽ dựa trên kết quả khám sức khỏe, sinh thiết da (và bất kỳ sinh thiết nào khác), và kết quả xét nghiệm hình ảnh (nếu chúng được thực hiện).
Thông thường việc xác định giai đoạn ung thư da tế bào đáy hiếm khi được thực hiện, vì bệnh hầu như được chữa khỏi trước khi chúng di căn sang các bộ phận khác của cơ thể.
Ung thư da tế bào vảy có nhiều khả năng lây lan hơn (mặc dù nguy cơ này vẫn khá ít), vì vậy việc xác định giai đoạn có thể cần thiết, đặc biệt ở những trường hợp có nguy cơ cao mắc bệnh chẳng hạn như những người có hệ thống miễn dịch suy yếu (những người đã cấy ghép nội tạng và những người bị nhiễm HIV, vi rút gây ra bệnh AIDS). Đa phần ung thư da tế bào vảy xảy ra ở vùng đầu và cổ và có xu hướng tái phát hoặc lây lan cao hơn.
Giai đoạn được xác định như thế nào?
Hệ thống TNM của Ủy ban Hỗn hợp về Ung thư Hoa Kỳ (AJCC) thường được sử dụng để phân loại giai đoạn ung thư da tế bào đáy và vảy. Phiên bản mới nhất của hệ thống TNM được cập nhật từ năm 2018 chỉ áp dụng cho ung thư da tế bào đáy và vảy của vùng đầu và cổ (môi, tai, mặt, da đầu và cổ). Giai đoạn này dựa trên 3 phần thông tin chính:
- Kích thước của khối u (tumor - T): Khối u đã phát triển sâu vào các cấu trúc hoặc mô lân cận, chẳng hạn như xương hay chưa?
- Hạch bạch huyết (Nodes - N): Khối u đã lan đến gần hạch bạch huyết hay chưa?
- Di căn (Metastasized - M): Khối u đã lan rộng đến các bộ xa của cơ thể hay chưa?
Các con số hoặc chữ cái sau T, N và M sẽ cung cấp thêm thông tin chi tiết về từng yếu tố này. Con số càng cao có nghĩa là bệnh ung thư tiến triển hơn.
Sau khi các loại T, N và M của bệnh nhân được xác định, thì bác sĩ sẽ dùng thông tin này để nhóm giai đoạn nhằm quy trình một giai đoạn tổng thể. Giai đoạn sớm nhất của ung thư da là giai đoạn 0 (còn được gọi là ung thư biểu mô tại chỗ, hoặc CIS). Các giai đoạn khác trải dài từ I (1) đến IV (4). Theo quy luật, con số càng thấp, ung thư càng ít di căn. Một con số cao hơn, chẳng hạn như giai đoạn IV, có nghĩa là ung thư đã lan rộng hơn (di căn).
Nếu ung thư da của bạn xảy ra ở vùng đầu và cổ, hãy trao đổi với bác sĩ về giai đoạn cụ thể của bạn. Bởi vì giai đoạn ung thư khá phức tạp, vì vậy hãy yêu cầu bác sĩ giải thích cặn kẽ cho bạn theo cách mà bạn có thể dễ hiểu nhất. Để biết thêm thông tin, hãy tham khảo bài viết "Giai đoạn Ung thư".
Các yếu tố khác có thể ảnh hưởng đến tiên lượng và các lựa chọn điều trị
Giai đoạn ung thư có thể giúp bệnh nhân hiểu rõ hơn mức độ nghiêm trọng của bạn, bao gồm cả khả năng tái phát sau điều trị. Tuy nhiên vẫn có một số yếu tố khác cũng rất quan trọng mà bạn cần xem xét, bao gồm:
- Vị trí của khối u.
- Khối u đã phát triển nhanh như thế nào?
- Đường viền của khối u rõ ràng như thế nào?
- Khối u đã gây ra các triệu chứng, chẳng hạn như đau hoặc ngứa.
- Tế bào ung thư qua kính hiển vi trong như thế nào?
- Các tế bào ung thư đã lây lan vào các dây thần kinh hoặc mạch máu nhỏ trong và xung quanh khối u.
- Ung thư đã từng được xạ trị.
- Hệ thống miễn dịch suy yếu.
Bác sĩ sẽ là người giải thích bất kỳ yếu tố nào trong số này có thể ảnh hưởng đến việc điều trị hoặc tiên lượng của bạn.